Mục lục bài viết y học
Sức khỏe của con trẻ luôn là mối quan tâm hàng đầu của mỗi bậc làm cha mẹ. Khác với người lớn, cơ thể trẻ em đặc biệt nhạy cảm, hệ thống miễn dịch chưa hoàn thiện và chưa thể tự diễn tả rõ ràng các cơn đau hay khó chịu trong người. Do đó, các bệnh lý ở trẻ nhỏ có thể diễn tiến vô cùng nhanh chóng từ mức độ nhẹ sang nguy kịch chỉ trong vài giờ đồng hồ. Việc trang bị kiến thức để phát hiện sớm các dấu hiệu nguy hiểm và đưa con đến các phòng khám nhi khoa tại Hà Nội uy tín là vô cùng thiết thực.
1. Tại sao diễn tiến bệnh ở trẻ em lại rất nhanh?
Về mặt sinh lý, trẻ em không phải là một "người lớn thu nhỏ". Các cơ quan trong cơ thể bé đang trong quá trình phát triển hoàn thiện:
- Hệ hô hấp của trẻ có đường thở hẹp hơn, cơ hô hấp dễ bị mỏi dẫn đến suy hô hấp nhanh khi bị viêm nhiễm phế quản hoặc phổi.
- Tỷ lệ nước trong cơ thể trẻ cao hơn người lớn nên khi trẻ bị tiêu chảy, nôn trớ sẽ dẫn đến mất nước và điện giải vô cùng nguy kịch trong thời gian ngắn.
- Hệ miễn dịch non yếu khiến vi khuẩn, vi rút dễ dàng nhân lên và lan rộng gây nhiễm trùng toàn thân (nhiễm trùng huyết).
2. 5 dấu hiệu báo động đỏ cần đưa trẻ đi khám khẩn cấp
Hãy lập tức đưa bé đến cơ sở y tế gần nhất hoặc phòng khám Hoàng Lâm Medical nếu bé xuất hiện bất kỳ triệu chứng nào dưới đây:
- Sốt cao khó hạ kèm co giật: Trẻ sốt trên 38.5 độ C đối với trẻ dưới 3 tháng tuổi, hoặc sốt trên 39 độ C ở trẻ lớn mà dùng thuốc hạ sốt sau 1 tiếng không giảm. Đặc biệt khi trẻ có biểu hiện co giật, trợn mắt, tím tái môi thì cần cấp cứu khẩn cấp.
- Thở nhanh, thở rút lõm lồng ngực: Đây là dấu hiệu của suy hô hấp viêm phổi nặng. Cách đếm nhịp thở lúc trẻ nằm yên trong 1 phút: trên 60 lần/phút đối với trẻ < 2 tháng; trên 50 lần/phút với trẻ từ 2 - 11 tháng; và trên 40 lần/phút với trẻ từ 12 - 59 tháng. Hoặc mẹ quan sát thấy phần dưới xương ức lõm sâu bất thường khi bé hít vào.
- Nôn trớ liên tục, tiêu chảy dữ dội: Trẻ nôn tất cả mọi thứ sau khi ăn hoặc uống nước, đi ngoài phân lỏng tóe nước trên 5 - 6 lần trong ngày, có dấu hiệu mất nước: mắt trũng sâu, môi khô, khóc không ra nước mắt, trẻ khát nước đòi uống liên tục hoặc lờ đờ không bú được.
- Bỏ bú, li bì, khó đánh thức: Bé ngủ nhiều bất thường, lờ đờ, không chịu chơi, gọi hoặc lay không tỉnh táo, bỏ bú hoàn toàn đối với trẻ sơ sinh. Đây là biểu hiện cực kỳ nguy hiểm cảnh báo tình trạng nhiễm trùng nặng hoặc viêm màng não.
- Phát ban có nốt mẩn đỏ lan nhanh hoặc xuất huyết da: Các vết ban xuất hiện đột ngột, lan rộng nhanh chóng hoặc có dạng chấm nốt xuất huyết li ti màu đỏ, tím (ấn kính hoặc kéo căng da không biến mất) kèm sốt, cảnh báo sốt xuất huyết hoặc viêm màng não do não mô cầu.
3. Những sai lầm tai hại cha mẹ thường mắc phải khi tự trị bệnh cho trẻ
Bác sĩ Mai Anh chỉ ra những thói quen tự điều trị phổ biến nhưng tiềm ẩn hiểm họa khôn lường:
- Tự ý mua thuốc kháng sinh: Kháng sinh chỉ diệt được vi khuẩn, không có tác dụng với các bệnh do vi rút (chiếm 80% trường hợp sốt, ho, sổ mũi ở trẻ). Việc tự ý dùng kháng sinh gây hại gan thận, loạn khuẩn đường ruột và tăng nguy cơ đề kháng kháng sinh cực kỳ nguy hiểm.
- Sử dụng lại đơn thuốc cũ hoặc mượn đơn thuốc của bé khác: Mỗi bé có cân nặng, thể trạng và nguyên nhân gây bệnh khác nhau. Sử dụng sai liều lượng có thể gây ngộ độc thuốc ở trẻ.
- Áp dụng các mẹo dân gian chưa được kiểm chứng: Đắp lá thuốc lên vết bỏng, nốt ban da hoặc nhỏ nước tỏi vào mũi trẻ sơ sinh có thể gây phỏng niêm mạc, nhiễm trùng máu nghiêm trọng.
4. Cần chuẩn bị những gì trước khi đưa con đi khám nhi?
Để buổi khám bệnh diễn ra nhanh chóng, giảm thiểu mệt mỏi cho bé, ba mẹ nên chuẩn bị:
- Ghi lại chính xác nhiệt độ sốt cao nhất của bé và thời gian xuất hiện triệu chứng.
- Mang theo tất cả các loại thuốc bé đã dùng gần đây và sổ tiêm chủng của con.
- Chuẩn bị thêm tã, sữa, quần áo sạch để thay cho bé khi cần thiết.
Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi ThS.BS Lê Thị Mai Anh - Chuyên khoa Nhi, phòng khám đa khoa Hoàng Lâm. Hãy luôn lắng nghe cơ thể con yêu và liên hệ ngay với chúng tôi khi phát hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào.