Mục lục bài viết y học
Bệnh tim mạch vốn được coi là căn bệnh của người cao tuổi. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, số lượng người trẻ tuổi, đặc biệt là nhóm nhân viên văn phòng, dân công sở tại các thành phố lớn nhập viện vì tăng huyết áp, nhồi máu cơ tim, đột quỵ đang gia tăng chóng mặt. Môi trường làm việc tĩnh tại, áp lực doanh số và thói quen sinh hoạt thiếu lành mạnh đang thầm lặng đe dọa trực tiếp đến tính mạng của lực lượng lao động trẻ này.
1. Thực trạng đáng báo động về bệnh tim mạch ở dân công sở
Theo thống kê y tế quốc gia, tỷ lệ đột quỵ và nhồi máu cơ tim ở người dưới 40 tuổi đã tăng hơn 10% mỗi năm. Đáng lưu ý là hơn 60% các ca đột quỵ đột ngột xảy ra ở những người có công việc bàn giấy văn phòng. Nhiều người trước đó hoàn toàn khỏe mạnh, không có tiền sử bệnh tật nhưng do cơ thể chịu áp lực lớn kéo dài và không được tầm soát kịp thời đã dẫn đến những biến cố thương tâm.
2. 4 nguyên nhân hàng đầu "tàn phá" tim mạch của dân văn phòng
Các thói quen tưởng chừng vô hại dưới đây lại chính là những kẻ sát nhân thầm lặng đối với trái tim bạn:
- Ngồi liên tục trên 6 - 8 tiếng mỗi ngày: Việc ngồi yên một chỗ quá lâu làm giảm lưu thông máu, dễ dẫn đến hình thành các cục máu đông trong tĩnh mạch sâu, tăng mức Triglyceride và Cholesterol xấu, thúc đẩy quá trình xơ vữa động mạch diễn ra sớm hơn.
- Áp lực công việc căng thẳng (Stress kéo dài): Khi bị stress, cơ thể giải phóng lượng lớn hormone cortisol và adrenaline làm co mạch, tăng nhịp tim và tăng huyết áp đột ngột. Stress kinh niên phá hủy lớp nội mạc mạch máu, dễ gây nứt vỡ các mảng xơ vữa dẫn đến tắc nghẽn mạch máu não, mạch vành tim.
- Chế độ ăn uống nhiều dầu mỡ, đồ ăn nhanh và thức uống chứa nhiều đường: Dân văn phòng thường xuyên đặt đồ ăn nhanh qua app, trà sữa chứa nhiều chất béo bão hòa, chất béo chuyển hóa (trans fat) và muối cao. Đây là tác nhân trực tiếp làm tăng huyết áp và tích tụ mỡ nội tạng xung quanh tim gan.
- Thiếu ngủ và lạm dụng chất kích thích: Thức khuya làm việc, uống cà phê liên tục để giữ tỉnh táo làm rối loạn nhịp tim sinh học, kích thích hệ thần kinh giao cảm hoạt động quá mức, gây suy yếu cơ tim theo thời gian.
3. Phương pháp chăm sóc và bảo vệ tim mạch hiệu quả tại nơi làm việc
Bạn không thể đổi công việc ngồi văn phòng, nhưng hoàn toàn có thể chủ động thay đổi hành vi để bảo vệ hệ tim mạch khỏe mạnh ngay tại bàn làm việc:
- Quy tắc 50 - 10: Cứ sau mỗi 50 phút ngồi làm việc, hãy đứng dậy đi lại, rót nước, vươn vai hoặc tập các bài tập duỗi chân nhẹ nhàng trong 10 phút. Sử dụng thang bộ thay cho thang máy bất cứ khi nào có thể.
- Uống đủ nước lọc tinh khiết: Đặt bình nước 2 lít ngay trên bàn làm việc và uống từng ngụm nhỏ suốt cả ngày. Nước lọc giúp làm giảm độ nhớt của máu, thúc đẩy tuần hoàn máu đi nuôi cơ thể tốt hơn. Hạn chế tối đa trà sữa, cà phê nhiều đường.
- Kiểm soát căng thẳng bằng hơi thở: Khi cảm thấy căng thẳng tăng cao, hãy thực hiện bài tập thở sâu bằng bụng theo nhịp 4 - 7 - 8 (Hít vào bằng mũi 4 giây, giữ hơi thở 7 giây và thở ra chậm bằng miệng 8 giây) để làm chậm nhịp tim và ổn định huyết áp.
- Mang theo hộp cơm tự chuẩn bị: Việc tự chuẩn bị bữa trưa văn phòng giúp bạn kiểm soát được lượng muối (giảm mặn), tăng cường chất xơ từ rau củ, chọn dầu ăn thực vật lành mạnh và giảm lượng calo nạp vào.
4. Khi nào dân văn phòng cần đi tầm soát tim mạch?
Nếu bạn là dân văn phòng trên 30 tuổi và có ít nhất 2 trong các đặc điểm sau, các chuyên gia tim mạch khuyến cáo bạn nên đi tầm soát tim mạch chuyên sâu định kỳ hàng năm:
- Có chỉ số BMI > 23 (thừa cân, béo phì) hoặc vòng eo lớn (> 80cm ở nữ, > 90cm ở nam).
- Có thói quen hút thuốc lá hoặc gia đình có người thân bị nhồi máu cơ tim trước 55 tuổi.
- Thường xuyên bị đau đầu vùng chẩm vào sáng sớm, chóng mặt, thỉnh thoảng cảm thấy hồi hộp, tim đập loạn nhịp khi làm việc căng thẳng.
Bài viết được chia sẻ chuyên môn bởi PGS.TS.BS Nguyễn Văn An - Cố vấn chuyên môn Tim mạch, phòng khám đa khoa Hoàng Lâm. Để bảo vệ trái tim của bạn trước những áp lực cuộc sống công sở, hãy đăng ký gói tầm soát tim mạch định kỳ ngay hôm nay.